Odszkoowanie od komornika za wyrządzone szkody

Jak wiadomo, z komornikiem nie ma żartów. Jest on organem powołanym do  wykonywania orzeczeń sądów cywilnych, upoważnionym do stosowania w imieniu Państwa przymusu i dłużnik jest obowiązany poddać się temu przymusowi. Nie oznacza to, że jest wobec komornika bezbronny. Komornik, jak każdy organ państwowy, obowiązany jest działać na podstawie i w granicach prawa.  Jeżeli narusza obowiązujące go normy postępowania, ponosi odpowiedzialność za wyrządzoną szkodę i to niezależnie od swojej winy. Wraz z komornikiem solidarną odpowiedzialność za wyrządzoną przez niego szkodę ponosi Skarb Państwa – właściwy sąd rejonowy, pod nadzorem którego prowadzona była egzekucja. Pozwany Skarb Państwa jest w tych sprawach reprezentowany przez prezesa właściwego sądu okręgowego. Solidarna odpowiedzialność pozwanych daje uprzywilejowaną pozycję  poszkodowanemu  wierzycielowi. Upoważnia go bowiem do dochodzenia należności, według własnego wyboru: od jednego z zobowiązanych dłużników, albo od obu jednocześnie.

Najczęściej  występującymi uchybieniami w pracy komornika, prowadzącymi do wyrządzenia szkody są:

– bezprawne pobranie nienależnych opłat egzekucyjnych,

– dokonanie zajęcia rzeczy z oczywistym przekroczeniem potrzeby zaspokojenia długu, a więc ponad miarę w stosunku do wysokości egzekwowanego świadczenia,

– sprzedaż zajętych rzeczy z naruszeniem zasad licytacji, albo po rażąco zaniżonych cenach, z naruszeniem zasad sprzedaży z wolnej ręki,

– nieprzekazywanie wyegzekwowanych świadczeń wierzycielowi, a jeśli są uzasadnione przeszkody w nawiązaniu z nim kontaktu, do depozytu sądowego,

– przeprowadzenie egzekucji dotyczącej opróżnienia lokalu przez dłużnika pod jego nieobecność, jeśli nieobecność ta była usprawiedliwiona (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 19 grudnia 1980 r. II CR 436/79),

– prowadzenie egzekucji bez ważnego tytułu wykonawczego, czyli bez orzeczenia sądu zaopatrzonego klauzulą wykonalności,

– szczególnie rażącym błędem jest pomylenie osoby dłużnika.

Należy pamiętać, że podstawowym środkiem procesowym służącym kontroli prawidłowości działania komornika jest skarga na jego wadliwe działanie lub nieuzasadnione zaniechanie dokonania czynności. Skargę wnosi się do sądu rejonowego w terminie tygodniowym. Uwzględnienie skargi pozwala sądowi na bieżąco korygować błędy i niedociągnięcia komornika.

Ważne! – zaniechanie wniesienia skargi nie niweczy prawa do dochodzenia odszkodowania za wyrządzoną niezgodnym z prawem działaniem komornika.  Może jednak być podstawą do zmniejszenia odszkodowania, jeżeli sąd dojdzie do przekonania, że poszkodowany wierzyciel przez nieuzasadnioną bierność polegającą na niewniesieniu skargi, przyczynił się do powstania szkody lub powiększenia jej rozmiaru.

Sprawę o odszkodowanie wnosi się bezpośrednio do sądu, który sam ocenia, czy działanie komornika było niezgodne z prawem.

Odpowiedzialność komornika ma charakter deliktowy. Stąd też, zgodnie z art. 4421 k.c. roszczenie to podlega przedawnieniu w terminie trzech lat od dnia, w którym poszkodowany dowiedział się o szkodzie i o osobie zobowiązanej do jej naprawienia, przy czym termin ten nie może być dłuższy niż dziesięć lat od dnia, w którym nastąpiło wyrządzenie szkody. Jeżeli szkoda została wyrządzona przestępstwem, roszczenie o naprawienie szkody przedawnia się w terminie dwudziestu lat od jego popełnienia, bez względu na to, kiedy poszkodowany dowiedział się o szkodzie i osobie zobowiązanej do jej naprawienia.

W wyroku z dnia 30 października 2014 r. II CSK 60/14 Sąd Najwyższy wyjaśnił, że bieg przedawnienia roszczenia na podstawie art. 23 ust. 2 ustawy z 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji o odszkodowanie za szkodę poniesioną wskutek bezprawnego pobrania opłat egzekucyjnych rozpoczyna się od daty uprawomocnienia postanowienia komornika o ustaleniu kosztów egzekucji (art. 4421 § 1 k.c.).

Więcej o ogólnych zasadach przedawnienia możesz przeczytać w tych wpisach: Terminy przedawnienia uzyskania odszkodowania od państwa (gminy, miasta, powiatu) , Czy da się obronić przed przedawnieniem? , Czy da się obronić przed przedawnieniem? (część 2) .

 

Podziel się na:
  • Facebook
  • Google Bookmarks
  • Blip
  • Blogger.com
  • Flaker
  • Gadu-Gadu Live
  • Google Buzz
  • RSS
  • StumbleUpon
  • Twitter
  • Wykop
  • Drukuj
  • Poleć
  • LinkedIn
Ten wpis został opublikowany w kategorii artykuły o odszkodowaniu i oznaczony tagami , , , , . Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

5 odpowiedzi na „Odszkoowanie od komornika za wyrządzone szkody

  1. Jan Górski pisze:

    Szanowni Państwo,

    zachęcam do pozostawiania swoich pytań, wątpliwości i uwag w formie komentarzy. Obiecuję, że w miarę możliwości czasowych będę na nie odpowiadał.

    Z poważaniem, adw. Jan Górski

  2. Bogdan Wysocki pisze:

    Opisuje Pan iż poszkodowanym jest zazwyczaj wierzyciel. A co z dłużnikiem, który dawno spłacił zobowiązanie ustalone przez sąd, a komornik na podstawie wyroku z klauzulą wykonalności uzyskaną po roku od wpłaty ściągnął z kont bankowych należność oczywiście powiększoną o ponad roczne odsetki. W dodatku obciążył dłużnika, który prawnie nie był dłużnikiem kosztami egzekucji. Czy w tym postępowaniu komornik jest bez winy? Przecież brak staranności i zaniechanie było przyczyną szkody wyrządzonej osobie, która w rzeczywistości nie była dłużnikiem

    • Szanowny Panie,

      dziękujemy za komentarz. W polskim systemie prawnym komornik jest zasadniczo wykonawcą poleceń wierzyciela, jego „egzekwującą ręką”. Komornik, gdy uzyska informację o spłacie długu, powinien wstrzymać się z dalszą egzekucją i poinformować o tym fakcie wierzyciela. Jeśli jednak wierzyciel będzie w dalszym ciągu popierał wniosek egzekucyjny, wówczas to komornik jest zobligowany prawnie do prowadzenia egzekucji. Poza opisaną w artykule skargą na działania komornika, przydatnym instrumentem prawnym może być w takim przypadku powództwo przeciwegzekucyjne, a jeśli komornik pobrał już całą kwotę – wówczas powództwo przeciwko wierzycielowi o zwrot nienależnego świadczenia i odszkodowanie za wyrządzoną szkodę (nienależne opłaty egzekucyjne).

      Z poważaniem, Michał Górski

  3. Zostalem ukarany grzywna + koszty sadowe. Po uprawomocnieniu sie orzeczenia po kilku dniach zaplacilem je w calosci. PO (!!) wplacie calej orzeczonej kwoty komornik wszczal postepowanie egzekucyjne … sciagajac ja z konta bankowego + koszty egzekucji. Po pewnym czasie Sad zwrócil mi te „nadplate” (= Sad otrzymal DWUKROTNIE dana kwote). Jednak pozostaly do odzyskania koszty egzekucji + odszkodowanie + zadoscuczynienie (bezzasadne „nekanie” przez komornika). Pytanie do kogo (jaki Sad, wydzial) nalezy wyslac pozew oraz kogo opisac jako pozwanego (Skarb Panstwa) ?

    • Jan Górski pisze:

      Szanowny Panie,
      W takiej sprawie odszkodowawczej Skarb Państwa powinien być reprezentowany przez prezesa Sądu, który jest właściwy dla obszaru wykonywania nadzoru nad komornikiem. Sprawa o odszkodowanie jest sprawą cywilną, zatem pozew należy adresować do wydziału cywilnego.
      Pozdrawiam
      adw.Jan Górski

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Czemu służy to pytanie?